Linga Purana· Liṅga Purāṇa
15
अध्याय 15 / 108

Book 1 - Adhyaya 15

32 श्लोकWhatsApp

पूर्ण अध्याय पाठ32 श्लोक

श्लोक पर जाएं:

अध्याय १५

श्लोक 1

ततस्तस्मिन् गते कल्पे कृष्णवर्णे भयानके तुष्टाव देवदेवेशं ब्रह्मा तं ब्रह्मरूपिणम्

tatastasmin gate kalpe kṛṣṇavarṇe bhayānake tuṣṭāva devadeveśaṃ brahmā taṃ brahmarūpiṇam

हिन्दी अर्थ

अध्याय १७ ब्रह्मा तथा विष्णुके समक्ष ज्योतिर्मय महालिङ्गका प्राकट्य“शिवरूपोंकी उत्पत्ति ब्रह्मा तथा विष्णुके समक्ष ज्योतिर्मय महालिङ्गका प्राकट्य, ब्रह्मा और विष्णुद्वारा हंस एवं वाराहरूप धारणकर लिङ्गके मूलस्थानका अन्वेषण, लिङ्गमध्यसे शब्दमय उमा- महेश्वरका प्रादुर्भाव और ईशानादि पाँच शिवरूपोंकी उत्पत्ति

English

When the terrible kalpa of black colour passed by, Brahma eulogised the supreme lord in the form of Aghora.

अध्याय १५

श्लोक 2

अनुगृह्य ततस्तुष्टो ब्रह्माणमवदद्धरः अनेनैव तु रूपेण संहरामि न संशयः

anugṛhya tatastuṣṭo brahmāṇamavadaddharaḥ anenaiva tu rūpeṇa saṃharāmi na saṃśayaḥ

हिन्दी अर्थ

स याति ब्रह्मसायुज्यं प्रसादात्परमेष्ठिनः। कथं लिङ्गमभूल्लिङ्गे समभ्यर्च्यः स शङ्करः

English

Thereafter the delighted lord Aghora blessed Brahmfi and said to him: Do not doubt that I, assiuning this form, destroy all kinds of sin, including the terrible sin of brahmin slaughter. O blessed one, O deity of virtuous sacred rites, I destroy ail minor and miyor sins of small or great power and

अध्याय १५

श्लोक 3

ब्रह्महत्यादिकान् घोरांस् तथान्यानपि पातकान् हीनांश्चैव महाभाग तथैव विविधान्यपि

brahmahatyādikān ghorāṃs tathānyānapi pātakān hīnāṃścaiva mahābhāga tathaiva vividhānyapi

हिन्दी अर्थ

किं लिङ्गं कस्तथा लिङ्गी सूत वक्तुमिहार्हसि। एवं देवाश्च ऋषयः प्रणिपत्य पितामहम्

English

O lord, by repeating one hundred thousand times the mantras of Aghora, even a brahmin-slayer is liberated from sins. O dear, for verbal sins half of this number is recom- mended. For mental sins, ludf of the previous number. If the sin is committed consciously the japa shall be four times that number. If the sin is committed out of fury, eight times that number. A slayer of a hero shall repeat the mantra a hundred thousand times; the destroyer of a child in the womb a crore times; a matricide a hundred thousand times; a destroyer of cows and women or an ungrateful wretch by repeat- ing ten thousand times; a willing or unwilling drinker of liquor by repeating a hundred thousand times or half that number and the partaker of meals before taking bath a thou- sand times. The brahmin who abstains from japa or who takes meals before performing the daily sacrifice or abstains from giving charity should repeat this mantra a thousand times. The base man who steals the property of a brahmin or who steals gold is released from sin by repeating this mantra mentally a hundred thousand times. A person defiling the preceptor's bed or slaying his own mother or a brahmin shall repeat this mantra mentally the same number of times, O Brahma.

अध्याय १५

श्लोक 4

उपपातकमप्येवं तथा पापानि सुव्रत मानसानि सुतीक्ष्णानि वाचिकानि पितामह

upapātakamapyevaṃ tathā pāpāni suvrata mānasāni sutīkṣṇāni vācikāni pitāmaha

हिन्दी अर्थ

अपृच्छन् भगवँल्लिङ्गं कथमासीदिति स्वयम्। लिङ्गे महेश्वरो रूद्रः समभ्यर्च्यः कथं त्विति ४ किं लिङ्ग कस्तथा लिङ्गी सोऽप्याह च पितामहः।

English

The sin resulting from contact with the sinner is equal to the sin of the original sinner. Still by repeating the mantra ten thousand times he is liberated from sin. The person imbibing sin by the contact with the sinner shall repeat the mantra a hundred thousand times if done mentally; if done in low tones four times that number; if in high tones eight times that number. It is enjoined that persons guilty of subsidiary sins need repeat the mantra only half the number enjoined for the main sinner; half that number if the sin is committed unconsciously. O brahmins, if a brahmin sinner commits the sin of brahmin slaughter, liquor drinking, theft of gold or defiling the preceptor's bed he ould do as fellows:

अध्याय १५

श्लोक 5

कायिकानि सुमिश्राणि तथा प्रासंगिकानि च बुद्धिपूर्वं कृतान्येव सहजागन्तुकानि च

kāyikāni sumiśrāṇi tathā prāsaṃgikāni ca buddhipūrvaṃ kṛtānyeva sahajāgantukāni ca

हिन्दी अर्थ

प्रधानं लिङ्गमाख्यातं लिङ्गी च परमेश्वर: वैमानिके गते सर्गे जनलोकं सहर्षिभिः ६

English

He should gather together (i) urine of a tawny coloured cow repeating Rudra-Gayatri,* (ii) freshly laid dung of the same or similar cow repeating the mantra Gandhadvara,** (iii ) ghee made from a similar cow repeating the mantra Tejosi ukram,®* (iv) milk from the same or similar cow repeat ing the mantra Apyayasva''® and (5) fresh curds made from the milk of the same or similar cow repeating the mantra Dadhikrana. To this mixture water taken with a tuft of kua grass should be added by repeating the mantra Devasya tva, and the mixture should be well stirred in a vessel made of gold, silver or copper, or in a cup made of lotus or palasa leaf, repeating the aghora mantra. In this vessel he should place (different) gems and a piece of gold along with a tuft of kusa grass.

अध्याय १५

श्लोक 6

मातृदेहोत्थितान्येवं पितृदेहे च पातकम् संहरामि न संदेहः सर्वं पातकजं विभो

mātṛdehotthitānyevaṃ pitṛdehe ca pātakam saṃharāmi na saṃdehaḥ sarvaṃ pātakajaṃ vibho

हिन्दी अर्थ

स्थितिकाले तदा पूर्णे ततः प्रत्याहते तथा। चतुर्युगसहस्त्रान्ते सत्यलोकं गते सुराः विनाधिपत्यं समतां गतेऽन्ते ब्रह्मणो मम। शुष्के च स्थावरे सर्वे त्वनावृष्ट्या च सर्वशः ८

English

He should repeat the mantra of Aghora a hundred thousand times and perform homa with ghee, cooked rice, sacrificial twigs, gingelly seeds, barley grains and unhusked grains. He should perform homa, seven times separately with each one of these materials. If the materials are not available he should perform homa with ghee alone. O brahmins, he should perform homas as well as ablution for the lord with ghee while repeating the Aghora Mantra. He should bathe the lord with eight drona'® measures of ghee and wipe it off. He should then observe fast for a whole day and night, take holy bath and drink kurca before the image of Siva. After performing the rite of acamana he should repeat Gayatrl.

अध्याय १५

श्लोक 7

लक्षं जप्त्वा ह्यघोरेभ्यो ब्रह्महा मुच्यते प्रभो तदर्धं वाचिके वत्स तदर्धं मानसे पुनः

lakṣaṃ japtvā hyaghorebhyo brahmahā mucyate prabho tadardhaṃ vācike vatsa tadardhaṃ mānase punaḥ

हिन्दी अर्थ

एकार्णवे महाघोरे तमोभूते समन्ततः। सुष्वापाम्भसि योगात्मा निर्मलो निरुपप्लवः सूतजी बोले- है मुनियो! इस प्रकार मैंने शिवजीके सद्योजात आदि अवतारोंका वर्णन संक्षेपमें कर दिया। जो इसे पढ़ता है, सुनता है अथवा श्रेष्ठ द्विजों (ब्राह्मण, क्षत्रिय, वैश्य)-को सुनाता है, वह शिवजीके अनुग्रहसे

English

By performing this the following sinners become libe- rated form sins: — an ungrateful person, a slayer of brahmin, a destroyer of a child in the womb, a murderer of a warrior, a slayer of preceptor, a betrayer of faith, a thief, a gold-stealer, a defiler of the preceptor's bed, a liquor-addict, a paramour, a low-caste woman, a ravisher of other men's wives, a destroyer of brahmin's property, a cow-killer, a matricide, a patricide, an idol-breaker

अध्याय १५

श्लोक 8

चतुर्गुणं बुद्धिपूर्वे क्रोधादष्टगुणं स्मृतम् वीरहा लक्षमात्रेण भ्रूणहा कोटिमभ्यसेत्

caturguṇaṃ buddhipūrve krodhādaṣṭaguṇaṃ smṛtam vīrahā lakṣamātreṇa bhrūṇahā koṭimabhyaset

हिन्दी अर्थ

ब्रह्मसायुज्यको प्राप्त होता है॥ १ /२॥ ऋषिगण बोले-हे सूतजी! लिङ्गको उत्पत्ति किस प्रकार हुई तथा उस लिङ्गमें शंकरजीकी उपासना कैसे की जानी चाहिए? लिङ्ग क्या है तथा लिङ्गी कौन है? यह आप हमें बताइये ॥ २ /२॥

English

TA. lo.i.io; MahSn. U. 4.8.

अध्याय १५

श्लोक 9

मातृहा नियुतं जप्त्वा शुध्यते नात्र संशयः गोघ्नश्चैव कृतघ्नश् च स्त्रीघ्नः पापयुतो नरः

mātṛhā niyutaṃ japtvā śudhyate nātra saṃśayaḥ goghnaścaiva kṛtaghnaś ca strīghnaḥ pāpayuto naraḥ

हिन्दी अर्थ

रोमहर्षण सूतजी बोले-हे ऋषियो! इसी प्रकार अत्यन्त निवेदनपूर्वक देवताओंने भी पितामह ब्रह्मासे पूछा था कि है भगवन्! यह लिङ्ग कैसे उत्पन्न हुआ तथा लिङ्गमें महेश्वर रुद्रका किस प्रकार पूजन होना चाहिए? लिङ्ग क्या है तथा लिङ्गी कौन है? इसपर वे ब्रह्मा बोले॥ ३-४ /२॥

English

VS. 22.1.

अध्याय १५

श्लोक 10

अयुताघोरमभ्यस्य मुच्यते नात्र संशयः सुरापो लक्षमात्रेण बुद्ध्याबुद्ध्यापि वै प्रभो

ayutāghoramabhyasya mucyate nātra saṃśayaḥ surāpo lakṣamātreṇa buddhyābuddhyāpi vai prabho

हिन्दी अर्थ

पितामह ब्रह्माजी -ने कहा--प्रधानको लिङ्ग तथा परमेश्वरको लिङ्गी कहा गया है। है उत्तम प्रकट हुआ था॥ ५ /२॥

English

VS. 12.114; TA, 3.17.1.

अध्याय १५

श्लोक 11

मुच्यते नात्र संदेहस् तदर्धेन च वारुणीम् अस्नाताशी सहस्रेण अजपी च तथा द्विजः

mucyate nātra saṃdehas tadardhena ca vāruṇīm asnātāśī sahasreṇa ajapī ca tathā dvijaḥ

हिन्दी अर्थ

जब देवताओंकी सृष्टि समाप्त हो गयी, तब वे स्थिति-कालके पूर्ण होनेपर और इसके बाद हजार चतुर्युगीके अन्तमें पुनः प्रलयके उपस्थित होनेपर वे सत्यलोक चले गये

English

VS. 23.32; TS. 1.5.11.4

अध्याय १५

श्लोक 12

अहुताशी सहस्रेण अदाता च विशुध्यति ब्राह्मणस्वापहर्ता च स्वर्णस्तेयी नराधमः

ahutāśī sahasreṇa adātā ca viśudhyati brāhmaṇasvāpahartā ca svarṇasteyī narādhamaḥ

हिन्दी अर्थ

उस समय मैं ब्रह्मा बिना किसी आधिपत्यके साम्य-अवस्थाको प्राप्त था। इस प्रकार अन्तमें अनावृष्टिके कारण सभी स्थावर पदार्थोके सूख जानेपर सभी ओर क्रमसे सूर्यकी किरणोंसे दग्ध हो गये

English

VS. 2.1 x; XS.2.6.8,7,

अध्याय १५

श्लोक 13

नियुतं मानसं जप्त्वा मुच्यते नात्र संशयः गुरुतल्परतो वापि मातृघ्नो वा नराधमः

niyutaṃ mānasaṃ japtvā mucyate nātra saṃśayaḥ gurutalparato vāpi mātṛghno vā narādhamaḥ

हिन्दी अर्थ

तत्पश्चात् चारों ओर समुद्र-ही-समुद्रके व्याप्त हो कफाफफफफफफफफफफफफफाफफाककफफफफफफरफाफाफाफाफाफफफफफफफ फक फी कफ कक फक क क ीफिकफक कोफीफफफाफाफा फा. झा 0 EEE Et फ़ फर पा Et फफफ फमफमममकफफफफफपू

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 14

ब्रह्मघ्नश् च जपेदेवं मानसं वै पितामह संपर्कात्पापिनां पापं तत्समं परिभाषितम्

brahmaghnaś ca japedevaṃ mānasaṃ vai pitāmaha saṃparkātpāpināṃ pāpaṃ tatsamaṃ paribhāṣitam

हिन्दी अर्थ

सहस्त्रशीर्षा विश्वात्मा सहस्त्राक्षः सहस्त्रपात्। जाने तथा घोर अन्धकार छा जानेपर योगात्मा, निर्मल, सहस्त्रबाहुः सर्वज्ञः सर्वदेवभवोद्भवः ॥ १ उपद्रवरहित, हजार सिरोंवाले, हजार नेत्रोंवाले, हजार जाननेवाले, सभी देवताओं तथा संसारकी उत्पत्ति करनेवाले, रजोगुणसे युक्त होनेके कारण ब्रह्मा, तमोगुणसे युक्त होनेके कारण स्वयं शंकर, सत्त्वगुणसे युक्त होनेके कारण सर्वव्यापी विष्णु, सबको आत्मा होनेके कारण

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 15

तथाप्ययुतमात्रेण पातकाद्वै प्रमुच्यते संसर्गात्पातकी लक्षं जपेद्वै मानसं धिया

tathāpyayutamātreṇa pātakādvai pramucyate saṃsargātpātakī lakṣaṃ japedvai mānasaṃ dhiyā

हिन्दी अर्थ

महेश्वर, कालात्मा, कालरूप नाभिवाले, शुक्ल, कृष्ण, गुणोंसे रहित, नारायण, महान् बाहुवाले तथा सत्- असतूसे युक्त सर्वात्मा जलके मध्यमें शयन करने लगे उन्हें इस प्रकार जल-स्थित कमलपर सोते हुए देखकर मैं उस क्षण उनकी मायासे मोहित हो गया और उन सनातनको हाथसे पकड़कर उठाते हुए क्रोधपूर्वक मैंने उनसे कहा-तुम कौन हो, यह मुझे बताओ ?॥ १४, ॥

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 16

उपांशु यच्चतुर्धा वै वाचिकं चाष्टधा जपेत् पातकादर्धमेव स्याद् उपपातकिनां स्मृतम्

upāṃśu yaccaturdhā vai vācikaṃ cāṣṭadhā japet pātakādardhameva syād upapātakināṃ smṛtam

हिन्दी अर्थ

तत्पश्चात् मेरे तेज तथा दृढ़ हस्त-प्रहारसे शेषनाग- रूपी शय्यासे उठकर इन्द्रियोंको वशमें रखनेवाले वे प्रभु इसके बाद निद्रासे विक्लिन्न स्वच्छ कमलसदृश नेत्रोंबाले प्रभायुक्त भगवान् हरिने अपने सम्मुख विराजमान मुझ ब्रह्माको देखा और उन भगवानूने शय्यासे उठकर थोड़ा हँसते हुए मुझसे मधुर-मधुर वाणीमें कहा--हे

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 17

तदर्धं केवले पापे नात्र कार्या विचारणा ब्रह्महत्या सुरापानं सुवर्णस्तेयमेव च

tadardhaṃ kevale pāpe nātra kāryā vicāraṇā brahmahatyā surāpānaṃ suvarṇasteyameva ca

हिन्दी अर्थ

महाद्युते! है वत्स! है पितामह! तुम्हारा स्वागत है, स्वागत है॥ १६-१७१/. ॥ हे श्रेष्ठ देवताओ! उनका वह वचन सुनकर रजोगुणसे युक्त होनेके कारण शत्रुतापूर्ण भावसे मैंने पुसकराकर उन जनाद॑नसे कहा--॥ १८९. ॥

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 18

कृत्वा च गुरुतल्पं च पापकृद्ब्राह्मणो यदि रुद्रगायत्रिया ग्राह्यं गोमूत्रं कापिलं द्विजाः

kṛtvā ca gurutalpaṃ ca pāpakṛdbrāhmaṇo yadi rudragāyatriyā grāhyaṃ gomūtraṃ kāpilaṃ dvijāḥ

हिन्दी अर्थ

हे अनघ! सृजन तथा संहार करनेवाले मुझ ब्रह्माको तुम “वत्स! वत्स!' इस प्रकार सम्बोधित करते हुए जैसे गुरु शिष्यसे कहता है, उस प्रकारसे मुसकराकर क्यों बोल रहे हो ? जगतूके साक्षात् रचयिता, प्रकृतिके प्रवर्तक, सनातन, अजन्मा, पालनकर्ता,विश्वके उत्पत्तिकारक ब्रह्मा, विश्वात्मा, विधाता तथा धारणकर्ता मुझ कमलनयन 'पितामहसे मोहयुक्त होकर इस प्रकार क्यों बोल रहे हो? इसका

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 19

गन्धद्वारेति तस्या वै गोमयं स्वस्थम् आहरेत् तेजो ऽसि शुक्तम् इत्याज्यं कापिलं संहरेद्बुधः

gandhadvāreti tasyā vai gomayaṃ svastham āharet tejo 'si śuktam ityājyaṃ kāpilaṃ saṃharedbudhaḥ

हिन्दी अर्थ

हिरण्यगर्भो रजसा तमसा शङ्करः स्वयम्। सत्त्वेन सर्वगो विष्णुः सर्वात्मत्वे महेश्वरः कालात्मा कालनाभस्तु शुक्लः कृष्णस्तु निर्गुण: । नारायणो महाबाहुः सर्वात्मा सदसन्मयः

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 20

आप्यायस्वेति च क्षीरं दधिक्राव्णेति चाहरेत् गव्यं दधि नवं साक्षात् कापिलं वै पितामह

āpyāyasveti ca kṣīraṃ dadhikrāvṇeti cāharet gavyaṃ dadhi navaṃ sākṣāt kāpilaṃ vai pitāmaha

हिन्दी अर्थ

मामग्रे संस्थितं भासाध्यासितो भगवान् हरिः। आह चोत्थाय भगवान् हसन्मां मधुरं सकृत् भाषसे वत्स वत्सेति सर्गसंहारकारणम्

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 21

देवस्य त्वेति मन्त्रेण संग्रहेद्वै कुशोदकम् एकस्थं हेमपात्रे वा कृत्वाघोरेण राजते

devasya tveti mantreṇa saṃgrahedvai kuśodakam ekasthaṃ hemapātre vā kṛtvāghoreṇa rājate

हिन्दी अर्थ

कर्तारं जगतां साक्षात्प्रकृतेश्च प्रवर्तकम् सनातनमजं विष्णुं विरिञ्चिं विश्वसम्भवम्।

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 22

ताम्रे वा पद्मपात्रे वा पालाशे वा दले शुभे सकूर्चं सर्वरत्नाढ्यं क्षिप्त्वा तत्रैव काञ्चनम्

tāmre vā padmapātre vā pālāśe vā dale śubhe sakūrcaṃ sarvaratnāḍhyaṃ kṣiptvā tatraiva kāñcanam

हिन्दी अर्थ

किमर्थं भाषसे मोहाद्वक्तुमहसि सत्वरम्। सोऽपि मामाह जगतां कर्ताहमिति लोकय अध्याय १७ ब्रह्मा तथा विष्णुके समक्ष ज्योतिर्मय महालिङ्गका प्राकट्य“शिवरूपोंकी उत्पत्ति

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 23

जपेल्लक्षमघोराख्यं हुत्वा चैव घृतादिभिः घृतेन चरुणा चैव समिद्भिश् च तिलैस् तथा

japellakṣamaghorākhyaṃ hutvā caiva ghṛtādibhiḥ ghṛtena caruṇā caiva samidbhiś ca tilais tathā

हिन्दी अर्थ

पाक क क क का फफ का फ फा फा फा फ क फक कक कका फफफ फ आका क कळक फाफ भर्ता हर्ता भवानङ्कादवतीर्णो ममाव्ययात्। विस्मृतोऽसि जगन्नाथं नारायणमनामयम्

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 24

यवैश् च व्रीहिभिश्चैव जुहुयाद्वै पृथक्पृथक् प्रत्येकं सप्तवारं तु द्रव्यालाभे घृतेन तु

yavaiś ca vrīhibhiścaiva juhuyādvai pṛthakpṛthak pratyekaṃ saptavāraṃ tu dravyālābhe ghṛtena tu

हिन्दी अर्थ

विष्णुमच्युतमीशानं विश्वस्य प्रभवोद्भवम् श्रुणु सत्यं चतुर्वक्त्र सर्वदेवेश्वरो ह्यहम्

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 25

हुत्वाघोरेण देवेशं स्नात्वाघोरेण वै द्विजाः अष्टद्रोणघृतेनैव स्नाप्य पश्चाद्विशोध्य च

hutvāghoreṇa deveśaṃ snātvāghoreṇa vai dvijāḥ aṣṭadroṇaghṛtenaiva snāpya paścādviśodhya ca

हिन्दी अर्थ

कर्ता नेता च हर्ता च न मयास्ति समो विभुः। अहमेव परं ब्रह्म परं तत्त्वं पितामह अहमेव परं ज्योतिः परमात्मा त्वहं विभुः। यद्यदूष्टं श्रुतं सर्व जगत्यस्मिंश्चराचरम्

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 26

अहोरात्रोषितः स्नातः पिबेत्कूर्चं शिवाग्रतः ब्राह्मं ब्रह्मजपं कुर्याद् आचम्य च यथाविधि

ahorātroṣitaḥ snātaḥ pibetkūrcaṃ śivāgrataḥ brāhmaṃ brahmajapaṃ kuryād ācamya ca yathāvidhi

हिन्दी अर्थ

प्रसादाद्धि भवानण्डान्यनेकानीह लीलया सृष्टा बुद्धिर्मया तस्यामहङ्कारस्त्रिधा ततः । तन्मात्रापञ्चकं तस्मान्मनः षष्ठेन्द्रियाणि च

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 27

एवं कृत्वा कृतघ्नो ऽपि ब्रह्महा भ्रूणहा तथा वीरहा गुरुघाती च मित्रविश्वासघातकः

evaṃ kṛtvā kṛtaghno 'pi brahmahā bhrūṇahā tathā vīrahā gurughātī ca mitraviśvāsaghātakaḥ

हिन्दी अर्थ

आकाशादीनि भूतानि भौतिकानि च लौलया। इत्युक्तवति तस्मिंश्च मयि चापि वचस्तथा एतस्मिन्नन्तरे लिङ्गमभवच्चावयोः पुरः। विवादशमनार्थं हि प्रबोधार्थं च भास्वरम्

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 28

स्तेयी सुवर्णस्तेयी च गुरुतल्परतः सदा मद्यपो वृषलीसक्तः परदारविधर्षकः

steyī suvarṇasteyī ca gurutalparataḥ sadā madyapo vṛṣalīsaktaḥ paradāravidharṣakaḥ

हिन्दी अर्थ

कारण शीघ्र बताओ॥ २०-२१/२॥ इसपर उन्होंने भी मुझसे कहा-सम्पूर्ण जगतका सृष्टिकर्ता, पालनकर्ता तथा संहारकर्ता मैं (विष्णु) ही हूँ, ऐसा जानो और तुमने भी मुझ शाश्वत परमेश्वरके अंगसे ही अवतार ग्रहण किया है। फिर भी तुम मुझ

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 29

ब्रह्मस्वहा तथा गोघ्नो मातृहा पितृहा तथा देवप्रच्यावकश्चैव लिङ्गप्रध्वंसकस् तथा

brahmasvahā tathā goghno mātṛhā pitṛhā tathā devapracyāvakaścaiva liṅgapradhvaṃsakas tathā

हिन्दी अर्थ

जगत्पति, नारायण, रोग-विकाररहित, परम पुरुष, परमात्मा, सभीसे आवाहित होनेवाले, पुरुष्टुत, अच्युत, ऐश्वर्यसम्पन्न तथा विश्वकी उत्पत्तिके कारणस्वरूप मुझ विष्णुको भूल गये हो, किंतु इसमें तुम्हारा कोई अपराध नहीं है। यह सब तो मेरी मायाद्वारा रचा गया है॥ २२-२४ /२॥

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 30

तथान्यानि च पापानि मानसानि द्विजो यदि वाचिकानि तथान्यानि कायिकानि सहस्रशः

tathānyāni ca pāpāni mānasāni dvijo yadi vācikāni tathānyāni kāyikāni sahasraśaḥ

हिन्दी अर्थ

हे चार मुखवाले ब्रह्मन्! तुम यह सत्य जानो कि सृष्टिका कर्ता, पालक, संहारक तथा सभी देवताओंका स्वामी मैं ही हूँ। मेरे सदृश ऐश्वर्यवाला और कोई नहीं हे पितामह! मैं ही परम ब्रह्म हूँ, में ही परम तत्त्व

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 31

कृत्वा विमुच्यते सद्यो जन्मान्तरशतैरपि एतद्रहस्यं कथितम् अघोरेशप्रसंगतः

kṛtvā vimucyate sadyo janmāntaraśatairapi etadrahasyaṃ kathitam aghoreśaprasaṃgataḥ

हिन्दी अर्थ

हे चतुर्मुख! इस जगतूमें जो भी समस्त स्थावर- जंगम वस्तुएँ दिखायी पड़ रही हैं अथवा जिनके बारेमें सुना जाता है; उन सबको मुझसे व्याप्त किया हुआ प्राचीन कालमें मैंने ही स्वयं चौबीस तत्त्वमय व्यक्त सृष्टि रची है। नित्य अन्तको प्राप्त होनेवाले सूक्ष्मातिसूक्ष्म बद्धजीव, क्रोधसे उत्पन्न अन्यान्य तामसी सृष्टि तथा आप (ब्रह्मा)-सहित अनेक ब्रह्माण्ड मेरी

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

अध्याय १५

श्लोक 32

तस्माज्जपेद्द्विजो नित्यं सर्वपापविशुद्धये

tasmājjapeddvijo nityaṃ sarvapāpaviśuddhaye

हिन्दी अर्थ

मायाके प्रभावसे ही विरचित हें मैंने बुद्धिकी रचना की है तथा उसमें तीन प्रकारके अहंकारों (सात्त्विक, राजस, तामस)-का निर्माण किया है। इसी प्रकार अपनी मायासे पाँच तन्मात्राएँ एवं मन, इन्द्रिया, आकाश आदि पाँच

English

It is a measure of four Xhakas equal to X024 muffis.

स्रोत: https://gretil.sub.uni-goettingen.de/gretil/corpustei/transformations/plaintext/sa_liGgapurANa1-108.txt · प्राप्त 3/6/2026

शास्त्रीय प्रामाणिकता एवं पारदर्शकताSources & Interpretation

स्रोत, संस्करण एवं व्याख्या वर्गीकरण

धर्म ग्रंथ पर मूल शास्त्र, पारंपरिक भाष्य और आधुनिक व्याख्या को पूर्णतः पृथक रखा जाता है ताकि पाठक को किसी भी व्याख्या के शास्त्र होने का भ्रम न हो।

सामग्री वर्गीकरण संकेत (Epistemic Content Labels)

६ स्तरिय प्रमाण व्यवस्था
मूल पाठOriginal text

अपौरुषेय / प्रामाणिक शास्त्र (Primary Canonical Scripture)

मूल संस्कृत, प्राकृत अथवा अवधी श्लोक/मंत्र। यह सर्वोच्च प्रमाण (प्रस्थान) है। इस पाठ में किसी भी आधुनिक व्याख्याकार का हस्तक्षेप नहीं है।

शाब्दिक अनुवादLiteral translation

पदार्थ व अन्वय (Direct Grammatical & Word-for-Word Meaning)

व्याकरणसम्मत प्रत्यक्ष शब्दार्थ (अन्वय)। बिना किसी दार्शनिक संप्रदाय के पूर्वाग्रह के, संस्कृत शब्दों का सटीक भाषांतर।

पारंपरिक भाष्यTraditional commentary

आचार्य परंपरा व टीका (Classical Lineage Commentary)

प्राचीन आचार्य परंपरा (यथा शंकराचार्य, रामानुजाचार्य, मध्वाचार्य, श्रीधर स्वामी) द्वारा विरचित शास्त्रीय भाष्य व टीकाएं।

सरल व्याख्याSimple explanation

भावार्थ व सुबोध प्रबोधन (Accessible Pedagogical Exposition)

आधुनिक जिज्ञासुओं के लिए सरल भाषा में भावार्थ। यह मूल मंत्र नहीं, बल्कि पाठ को सुगम बनाने हेतु संपादकीय व्याख्या है।

आधुनिक चिंतनModern reflection

समसामयिक विमर्श व अनुप्रयोग (Contemporary Application & Analysis)

दार्शनिक, मनोवैज्ञानिक व वैज्ञानिक समरूपताओं पर आधुनिक चिंतन। यह मूल शास्त्र का अंग नहीं है और इसे शास्त्रोक्त सिद्धांत के रूप में नहीं देखा जाना चाहिए।

शोध टिप्पणीResearch note

पांडुलिपि एवं ऐतिहासिक शोध (Critical Apparatus & Manuscript Research)

पांडुलिपि विविधताएं, पाठ-भेद (variant readings), छंद रचना, और ऐतिहासिक व तुलनात्मक भाषावैज्ञानिक शोध। यह शास्त्र का मूल संदेश बदलने हेतु नहीं, बल्कि पाठ की प्रामाणिकता परखने के लिए है।

पहचानकर्ता:Linga Purana — Chapter 15
संस्कृत संस्करण:Imported text; printed edition not recorded

Digitised text taken from the archive linked below. It has not been collated against a printed edition by this site.

पुरालेखागार / स्रोत:Open Sanskrit text archives (see the source link)
गणना पद्धति:

Numbering follows the imported source and may differ from other editions.