अध्याय ११५
श्लोक 7.2.1
॥ वाग्वाव नाम्नो भूयसी वाग्वा ऋग्वेदं विज्ञापयति यजुर्वेदँ सामवेदमाथर्वणं चतुर्थमितिहासपुराणं पञ्चमं वेदानां वेदं पित्र्यँराशिं दैवं निधिं वाकोवाक्यमेकायनं देवविद्यां ब्रह्मविद्यां भूतविद्यां क्षत्रविद्याँ सर्पदेवजनविद्यां दिवं च पृथिवीं च वायुं चाकाशं चापश्च तेजश्च देवाँश्च मनुष्याँश्च पशूँश्च वयाँसि च तृणवनस्पतीञ्श्वापदान्याकीटपतङ्गपिपीलकं धर्मं चाधर्मं च सत्यं चानृतं च साधु चासाधु च हृदयज्ञं चाहृदयज्ञं च यद्वै वाङ्नाभविष्यन्न धर्मो नाधर्मो व्यज्ञापयिष्यन्न सत्यं नानृतं न साधु नासाधु न हृदयज्ञो नाहृदयज्ञो वागेवैतत्सर्वं विज्ञापयति वाचमुपास्स्वेति
|| vAgvAva nAmno bhUyasI vAgvA R^igvedaM vij~nApayati yajurveda{\m+} sAmavedamAtharvaNaM chaturthamitihAsapurANaM pa~nchamaM vedAnAM vedaM pitrya{\m+}rAshiM daivaM nidhiM vAkovAkyamekAyanaM devavidyAM brahmavidyAM bhUtavidyAM kShatravidyA{\m+} sarpadevajanavidyAM divaM cha pR^ithivIM cha vAyuM chAkAshaM chApashcha tejashcha devA{\m+}shcha manuShyA{\m+}shcha pashU{\m+}shcha vayA{\m+}si cha tR^iNavanaspatI~nshvApadAnyAkITapata~NgapipIlakaM dharmaM chAdharmaM cha satyaM chAnR^itaM cha sAdhu chAsAdhu cha hR^idayaj~naM chAhR^idayaj~naM cha yadvai vA~NnAbhaviShyanna dharmo nAdharmo vyaj~nApayiShyanna satyaM nAnR^itaM na sAdhu nAsAdhu na hR^idayaj~no nAhR^idayaj~no vAgevaitatsarvaM vij~nApayati vAchamupAssveti
हिन्दी अर्थ
रोकाञज्ञानवतोऽभिसिष्यति यावद्विज्ञानस्य तत्रास्य यथाकामचारो भवति यो विज्ञानं ब्रह्म त्युपास्ते- वह जो विज्ञानकी "यह नहा है' देसी उपासना कता है उत विज्ञानवान् एवं ज्ञानवान् कोकोकी प्रति होती है । जरहोतकं विज्ञानी गति है वतक उसकी स्वेच्छागति हो जाती है जो कि विज्ञानी वितानं येषु छोकेषु तान्विज्ञान- वतो लोकाञ्ज्ञानवतशाभिसिष्य- तदद्धिथ्ोन्लोकान् प्राभोती-
English
'Speech is better than a name. Speech makes us understand the Rig-veda, Yagur-veda, Sâma-veda, and as the fourth the Âtharvana, as the fifth the Itihâsa-purâna, the Veda of the Vedas, the Pitrya, the Râsi, the Daiva, the Nidhi, the Vâkovâkya, the Ekâyana, the Deva-vidyâ, the Brahma-vidyâ, the Kshatra-vidyâ, the Nakshatra-vidyâ, the Sarpa and Devagana-vidyâ; heaven, earth, air, ether, water, fire, gods, men, cattle, birds, herbs, trees, all beasts down to worms, midges, and ants; what is right and what is wrong; what is true and what is false; what is good and what is bad; what is pleasing and what is not pleasing. For if there were no speech, neither right nor wrong would be known , neither the true nor the false, neither the good nor the bad, neither the pleasant nor the unpleasant. Speech makes us understand all this. Meditate on speech.